KISA KISA - Cumalıkızık

Pırıl pırıl bir gökyüzü altında ciğerlerinize oksijen ziyafeti çekerken, yeni yerler keşfetmenin verdiği heyecanla koşuşturmaktan sızlayan ayaklarınıza aldırmadan tarih kokan sokakları arşınlamaya hazırsanız buyrun, Cumalıkızık Köyü’nü birlikte gezelim

Bütün gezi severlerin ortak tutkularındandır fotoğraf çekmek, önceleri gezi hatırası için başlanır bu işe; tabii her karede mutlaka bizden birisi olmalıdır. Zaman geçtikçe  fotoğraf merakı daha baskın gelmeye başlar, en sonunda da benim yaptığım gibi sırf fotoğraf çekebilmek için gezmelere başlanır. Güzel fotoğraflar çekilebilecek bir yer olarak adını sık sık duyduğum Cumalıkızık Köyü’ne gitmeye böylece karar verdim. Eskihisar-Topçular feribotunu kullanarak Yalova üzerinden 2-2,5 saatte Bursa’ya ulaşıp Ankara-Eskişehir yolunda 9 km ilerledikten sonra sağa, iki yanı ağaçlarla kaplı asfalt yola dönüp yaklaşık 2 km sonra Cumalıkızık Köyü’ne ulaşıyorsunuz. Osmanlı Beyliği 1326 yılında Bursa’yı aldıktan sonra bu topraklara yerleşmeye, köyler   kurmaya başlamış. Bir vakıf köyü olarak Uludağ’ın eteklerinde kurulan Cumalıkızık Köyü bölgedeki yedi tane “kızık” köyünden birisi. Uludağ’ın kuzeyindeki dik etekler ve vadiler arasında sıkışıp kalan bu köylere konumlarından dolayı bu isim verilmiş.

KÖYLERİN İSİMLERİ
Köylerin birbirlerinden ayrılması için de dereye yakın olana Derekızık, fidye verene Fidyekızık denmiş, kızık köylerinden Cuma namazı kılınan köye de Cumalıkızık ismi verilmiş. Bir başka rivayete göre de Osman Gazi’nin köyün kurulduğu günün cuma günü olması nedeniyle bu ismi verdiği yönünde. Diğer köylerin adına gelince Hamamlıkızık, Dallıkızık, Bayındırkızık ve Değirmenlikızık. 1920-1922 Yunan işgalinde yanmaktan kurtulan köy, Osmanlı’nın kırsal mimari özelliklerini bugüne taşımayı   başarabilmiş. Köy muhtarlığındaki 1685 tarihli Vakfiye Belgesi’ne göre köyün Osman Gazi vakfiyesine bağlı olduğu ifade edilmekte.

OSMANLI MİMARİSİ
Toplam 270 evle Osmanlı dönemi konut dokusunun çok iyi korunduğu köyün camisi, Zekiye Hatun çeşmesi ve tek kubbeli hamamı Osmanlı dönemi eseridir. Ayrıca Bizans döneminden kalma bir kilise kalıntısı bulunmaktadır. Halk tarafından bağışlanan, köyün geçmişine ait eşyaların sergilendiği bir de Etnoğrafya Müzesi ve sanat evi vardır. Köye eski mezarlık duvarlarının arasından geçilerek giriliyor, mezarlıktan sonra ulaştığınız köyün giriş meydanının üç tarafı evlerle çevrili, diğer tarafta da mezarlık ve ilkokul bulunuyor. Ayrıca bu meydanda tarihi iki çınar ağacı bulunmakta. Eğrek, Okul, Orta, Hamam, Dere, Değirmenyeri, Köyüstü mahallelerinden oluşan toplam 7 tane mahallesi bulunan köyün belli bir planı bulunmamakta. Cami ve kahvelerin bulunduğu orta mahalle merkez konumunda.

CUMALIKIZIK EVLERİ
Genellikle üç katlı olan Cumalıkızık evleri taş, ağaç veya kerpiçten yapılmış, üst katlardaki pencereler genellikle kafesli veya cumbalı tarzda inşa edilmiş. Bu özelliği sayesinde de evler dışarıdan bakınca içlerinin görünmesine imkan vermemekte. Evlerin büyük bir kısmının giriş kapısı iki parça halinde ve genellikle cevizden, dövme demirden yapılmış olan kulp ve tokmakları ise dikkat çekmekte. Evlerin girişinde Hayat adı verilen bir bölüm mevcut; bu bölümden iç avluya, ahırlara ve depolara geçiliyor. Zemini yassı taşlarla döşeli bu alan evin en çok vakit geçirilen bölümü. Burada mahsuller geçici olarak depolanabildiği gibi kışlık   ihtiyaçlar da burada saklanıyor. Kestanelerin kabuklarının ayrılması işlemi de burada yapılıyor, gözleme de burada pişiriliyor, düğünlerin yapıldığı mekan da burası. Memleketimin (Mudurnu) evleri ile aynı özellikleri taşıdığı için çok iyi bildiğim bu mekanı en doğru şekilde ismi anlatır; “Hayat”.

DAR SOKAKLAR
Dar sokakların en  meşhuru “Cin Çıkmazı” denilen sokak. Bu sokak aslında birbirine 55-60 cm mesafede yapılmış iki evin oluşturduğu bir aralık. Biraz iri yapılı birinin geçmesine imkan olmayan bu sokak, belki de ülkemizdeki en dar sokak. Rivayete göre sadece günahı olmayanlar bu sokaktan geçebilirmiş, rivayet doğruysa şişmanlık çok büyük bir günah olmalı! Köy
meydanına geldiğinizde köyün şirin çocuklarından biri geliveriyor ve başlıyor size köyün tarihçesini anlatmaya; hemen ardından da sizi bu meşhur sokağa sürüklüyor. Bahşişini aldıktan sonra da koşar adım köy meydanına seğirtiyor, tabii ki sokağa yeni ziyaretçiler getirmek için! Köyün girişinde küçük bir pazar kurulmakta, tamamen gelen ziyaretçilere yönelik olan bu pazarda ev yapımı yağ, yoğurt, peynir, birbirinden lezzetli reçeller, turşular satılmakta. Özellikle ceviz reçelinin tadına bakmanızı tavsiye ederim. Gerçi mevsimi değilse bulmanız biraz güç olabilir ve diğer reçellere göre fiyatı da biraz pahalı, ama mutlaka denenmesi gereken bir lezzet. Ayrıca el işi iğne oyaları, patikler, yemeniler ve yazmaların satıldığı birçok tezgah var. Köyün ekşi maya ile yapılan ve odun ateşinde pişirilen ekmekleri çok meşhur ve uzun süre dayanıyor.

TELEVİZYONUN MEŞHUR ETTİĞİ KÖY
Köy ismini burada çekilen televizyon dizileri ile duyurmuş, Osmanlı’nın kuruluş dönemini        anlatan “Kuruluş” dizisi ve “Kınalı Kar” dizileri bu köyde çekilmiş. Köy halkı da bu reklamın sağladığı faydanın farkında, her yerde dizilere atıfta bulunan tabelalar ve isimlerini taşıyan restoranlar mevcut. Her adım başında gözleme, mantı ve daha pek çok yiyeceğin bulunduğu otantik olarak dekore edilmiş yerler mevcut. Özellikle Bursa ve diğer yakın yerlerden sabah kahvaltısı için köye gelen pek çok ziyaretçiye rastlanmakta. Köyün oksijeni bol havasında sağa sola koşuşturmaya, elinizden düşüremediğiniz fotoğraf makinanızla her gördüğünüz evin, her gördüğünüz kapının ve pencerenin fotoğrafını çekmeye kendinizi öyle bir kaptırıyorsunuz ki zamanın nasıl geçtiğini anlayamıyorsunuz. Yorgunluğunuzu bir sedirin üstüne kurulup semaverle gelen çayın eşliğinde sıcacık gözlemeleri yerken atacağınızdan emin olun.

KONAKLAMA
Cumalıkızık Köyü’nde iki tane pansiyon mevcut. Bulanlar Konak Pansiyon (Tel 0224 372 48 69) ve Mavi Boncuk Pansiyon. Aynı zamanda restoran olarak hizmet veren bu mekanlarda 3 öğün yemek bulmak mümkün.

YEMEK
Cumalıkızık'da yemek yenecek yerlerin başında Mavi Bocuk geliyor. Ama eğer haftasonu Cumalıkızık'a geliyorsanız, evlerini açan köylülerin çeşit çeşit reçeller, peynirler ve tereyağıyla sunduğu kahvaltıları son derece uygun fiyatlara yiyebilirsiniz. Bulanlar Konak pansiyonda üç öğün yemek bulabilmeniz mümkün. Ayrıca köyün içinde adım başı gözleme, mantı vb. yiyecekleri bulabileceğiniz yerler var.

Voyager Dergisi, Novamedya Tanıtım ve Yayıncılık Tic. A.Ş . tarafından yayınlanmaktadır. Voyager Dergisi’nin Türkiye'deki yayın hakları, elektronik ortamlar dahil, tüm görsel malzemenin Türkiye sınırları içindeki kullanım hakkı sadece Novamedya Tanıtım ve Yayıncılık Tic. A.Ş .’ne aittir. İzinsiz kullanmak, alıntı yapmak, yasal kovuşturma hakkı doğurur. Yayınlanan ilanların sorumluluğu ilan verenlere aittir.